Biobrandstoffen

 
 
   
 
Hoofdartikelen
De Brandstofcel
Werking
Toepassing
Elektronische Auto
Brandstofcelauto
Waterstofeconomie
Utopie?
Biobrandstoffen
Zonne-economie
Elektrische Auto
Achtergronden
HOV Eindhoven
Windenergie
IJsland
 
 
 
 
 

Bio-ethanol en biodiesel

Wie schetst een ieders verbazing toen President Bush –precies de man die enkele jaren daarvoor nog waterstof als “freedomfuel” bestempelde- in Januari 2007 opeens bio-ethanol aanwees als dé oplossing voor Amerika’s energieproblemen. Hij kwam met een uitgebreid pakket van maatregelen om de productie en distributie van bio-ethanol in de V.S. te bevorderen.

Twee maanden later ging hij tijdens een rondgang door Zuid-Amerika op zoek naar zekerstelling van de toevoer van bio-ethanol. Ondanks luid lokaal protest leverde dit een samenwerkingsverband op met Brazilië – het enige land ter wereld dat al decennia lang ervaring heeft met bio-ethanol. In de Verenigde Staten wordt bio-ethanol voornamelijk gewonnen uit maïsproductie, in Brazilië uit suikerriet. De samenwerking tussen de twee landen is er met name op gericht om een wereldmarkt voor bio-ethanol te creëren, zoals die van aardolie nu.



In Europa is Duitsland al sinds enkele jaren de kampioen op milieugebied, ondermeer door de productie van biodiesel uit koolzaad. Zo’n 10 procent van de Duitse pompen leveren biodiesel, dat tot de invoering van accijns in de zomer van 2007 goedkoper was dan gewone diesel. Vrijwel alle in Duitsland gemaakte dieselauto’s zijn geschikt voor het gebruik van biodiesel.

Biobrandstoffen zijn dus de oplossing?

Over enkele jaren rijden al onze auto’s dus op biobrandstoffen? Nee, dus. Waarschijnlijk niet. Voordat de plannen van Bush bekend werden, werd de toegenomen belangstelling voor biobrandstoffen al bekritiseerd door links en milieuactivisten. Ten eerste vanwege de schaarste in de hoeveelheid landbouwgrond die nodig is voor de productie voor voedsel. Nu al wordt ter uitbreiding van bijvoorbeeld de sojateelt steeds meer geknabbeld aan bosrijke gebieden zoals het Amazonegebied. Bij grootscheepse productie van biomassa voor bio-ethanol zal de natuur verder in het gedrang komen.

Deskundigen zijn het er overigens algemeen over eens dat het zelfs geheel onmogelijk is om voldoende biomassa te kunnen produceren om het huidige benzineverbruik door bio-ethanol te vervangen. Daar is gewoon niet genoeg landbouwgrond voor beschikbaar.

biobrandstoffen In Duitsland is men met biodiesel inmiddels tegen dezelfde grens aangelopen: er is geen ruimte meer om koolzaad te verbouwen. Vandaar dat waarschijnlijk de accijns is ingevoerd: het heeft geen zin om de boel verder te subsidiëren. Om een beeld te krijgen: Intermediair rekende uit dat om het Nederlandse dieselwagenpark te laten overschakelen op biodiesel, ongeveer drie miljoen hectare landbouwgrond met koolzaad moet worden gezaaid, ongeveer driekwart van Nederland. En dan rijden de benzineauto’s dus nog steeds op benzine.

Een belangrijk ander nadeel is dat de productie van biomassa direct zou concurreren met die van voedsel, waardoor voedselprijzen zouden stijgen, en de honger onder de armen der aarde rap zal toenemen. Nu al worden in Mexico de eerste protesten gehoord over de stijgende prijs van maïs, en in Azië over duurdere palmolie, beiden essentieel onderdeel van de lokale eetgewoontes.

Tenslotte is volgens de Stichting Natuur en Milieu de uitstoot van broeikasgassen van de huidige generatie biobrandstoffen “minimaal gelijk aan – en vaak zelfs meer dan” die van fossiele brandstoffen. Dat is voor wat betreft het milieu de wagen achter de kar spannen.

Kritiek uit de financiële wereld

Sinds de grootscheepse productieplannen van Bush, komt de kritiek niet enkel van natuurbeschermers en links, maar ook uit de financiële wereld. Zo citeerde Het Financieele Dagblad de waarschuwing van Heineken topman Jean-François van Boxmeer dat het bier duurder dreigt te worden door de biobrandstofindustrie. Dit omdat ook gerst en tarwe als grondstof voor biodiesel worden gebruikt.

Ook Amerikaanse financiële uitgaven zoals CNNMoney.com, MoneyandMarkets.com en MarketWatch.com uiten openlijke twijfel over de haalbaarheid van Bush’ plannen. Ten eerste zou vanwege het al genoemde gebrek aan landbouwgrond de Verenigde Staten zijn afhankelijkheid van de olieproducerende landen inruilen voor afhankelijkheid van de graanschuren van de wereld, zoals Argentinië en Brazilië.

zonnebloemen Ten tweede zijn er ernstige twijfels over hoeveel energie er nu eigenlijk vrijkomt bij de nationale productie van bio-ethanol uit maïs. De schattingen lopen wild uiteen, van een negatieve toegevoegde waarde van 30% tot een positieve toegevoegde waarde van 30%. Dat wil dus zeggen dat het zelfs mogelijk is dat de input van fossiele brandstof groter is dan de output in bio-ethanol. Zolang hier geen duidelijkheid over is, lijkt het inderdaad onverstandig om bio-ethanol tot speerpunt van het nationale energiebeleid te benoemen. In ieder geval zullen de investeerders niet in de rij staan.

Tenslotte rapporteren deze media over studies die erop wijzen dat de voedselprijzen in de Verenigde Staten zelf (met name maïs en vlees omdat maïs veel als veevoeder wordt gebruikt) zullen stijgen ten gevolge van de ethanolproductie, die weer worden ontkend door de Renewable Fuels Association, de ethanollobby.

Cellulose-ethanol

De nieuwste ontwikkeling is de productie van cellulose-ethanol, ethanol uit houtafval, zaagsel en stro. Met de inzet van enzymen wordt hemicellulose, de suikerachtige basis van hout, omgezet in ethanol. Dit is nog in experimenteel stadium, maar nu al omstreden. Volgens de voorstanders, zoals producent BiogaS International kenmerkt cellulose-ethanol zich door de bijzonder lage uitstoot van CO2, een vermindering “met 80 tot 90 procent” ten opzichte van fossiele brandstoffen. De tegenstanders, zoals de Stichting Natuur en Milieu, wijzen er echter op dat er nog geen duidelijkheid bestaat over de efficiency van cellulose-ethanol. Bovendien is de hoeveelheid overtollig houtafval beperkt. Onttrek je houtafval aan bossen, en stro aan landbouwvelden (dat normaalgesproken wordt omgeploegd), dan onttrek je in feite humus, ofwel organisch koolstof aan de bodem. De bodem verarmt en heeft meer kunstmest nodig, en die wordt gemaakt uit –jawel- olie. Ook dit lijkt dus geen winner.

Conclusie: een beperkt aantal diesels gaat op biodiesel rijden, en hooguit worden enkele procenten bio-ethanol bij benzine gemengd, maar dat is het dan. Biobrandstoffen worden zeker niet dé vervangers van fossiele brandstoffen.



lees verder >>

 
 
  Bookmark and Share  
 
De Brandstofcel | Werking | Toepassing | Elektronische Auto | Brandstofcelauto
Waterstofeconomie | Utopie? | Biobrandstoffen | Zonne-economie | Elektrische Auto HOV Eindhoven | Windenergie | Actueel in OV | IJsland